Девет месеци по инвазијата на Украина, Владимир Путин почнува да го разбива Западот. Највисоките европски функционери се бесни на администрацијата на Џо Бајден и сега ги обвинуваат Американците дека заработуваат богатство од војната, додека земјите од ЕУ страдаат, пишува Политико.
Факт е, ако гледате трезвено, земјата која најмногу профитира од оваа војна се САД затоа што тие продаваат повеќе гас и по повисоки цени и затоа што продаваат повеќе оружје“, изјавил висок функционер за Политико.
Експлозивните коментари – поддржани јавно и приватно од официјални лица, дипломати и министри од други места – го следат зголемениот гнев во Европа поради американските субвенции кои се закануваат да ја уништат европската индустрија. Кремљ најверојатно ќе го поздрави труењето на атмосферата меѓу западните сојузници.
„Навистина сме во историски момент“, вели високиот функционер на ЕУ, тврдејќи дека двојниот удар на трговскиот прекин од американските субвенции и високите цени на енергијата ризикува да го сврти јавното мислење и против воените напори и против трансатлантскиот сојуз. „Америка треба да сфати дека јавното мислење се менува во многу земји на ЕУ“.
компании. Бизнисите планираат нови инвестиции во САД или дури и преместување на нивните постоечки бизниси подалеку од Европа во американски фабрики. Само оваа недела, хемиската мултинационална Solvay објави дека ги избира САД наместо Европа за нови инвестиции, во последната од серијата слични најави од клучните индустриски гиганти на ЕУ.
Сојузници или не?
И покрај енергетските несогласувања, дури кога Вашингтон објави шема за индустриски субвенции од 369 милијарди долари за поддршка на зелените индустрии според Законот за намалување на инфлацијата, Брисел влезе во режим на целосна паника.
„Актот за намалување на инфлацијата промени сè“, рече еден дипломат на ЕУ. „Дали Вашингтон е сè уште наш сојузник или не?
За Бајден, законодавството е историско климатско достигнување. „Ова не е игра со нулта сума“, рече американскиот официјален претставник за Политико.
Но, ЕУ на тоа гледа поинаку. Официјален претставник на француското Министерство за надворешни работи рече дека дијагнозата е јасна: ова се „дискриминаторски субвенции што ќе ја нарушат конкуренцијата“.
Францускиот министер за економија Бруно Ле Мер оваа недела дури ги обвини САД дека одат по кинескиот пат на економски изолационизам, повикувајќи го Брисел да го повтори таквиот пристап: „Европа не смее да биде последната од Мохиканите“, рече тој.
ЕУ ги подготвува своите одговори, како што е голем притисок за субвенционирање за да се спречи европската индустрија да биде збришана од американските ривали. „Доживуваме притаена криза на доверба за трговските прашања во овие односи“, рече германскиот европратеник Рајнхард Бутикофер.
„Во одреден момент треба да се наметнете“, рече француската европратеничка Мари Пјер Ведрен. „Ние сме во свет на борби за моќ. Кога се борите со рака, ако не сте мускулести, ако не сте подготвени и физички и психички, губите“.
Зад сцената, исто така, расте иритацијата за парите што се слеваат во американскиот одбранбен сектор.
САД досега беа најголемиот снабдувач на воена помош за Украина, снабдувајќи повеќе од 15,2 милијарди долари оружје и опрема од почетокот на војната. ЕУ досега има обезбедено околу 8 милијарди евра воена опрема за Украина, според Борел.
Според еден висок функционер од европска престолнина, обновувањето на некои софистицирани оружја може да потрае „години“ поради проблеми во синџирот на снабдување и производството на чипови. Ова ги поттикна стравувањата дека одбранбената индустрија на САД може да профитира уште повеќе од војната.
Пентагон веќе развива патоказ за забрзување на продажбата на оружје, бидејќи расте притисокот од сојузниците да одговорат на поголемите барања за оружје и опрема.
Друг дипломат на ЕУ тврдеше дека „парите што ги заработуваат за оружје“ може да им помогнат на Американците да разберат дека заработувањето „сите овие пари на гас“ може да биде „малку премногу“.
Дипломатот тврдеше дека попустот на цените на бензинот може да ни помогне да ги „одржиме обединетите нашите јавни мислења“ и да преговараме со трети земји за снабдувањето со гас. „Не е добро, во однос на оптика, да се остави впечаток дека вашиот најдобар сојузник е всушност правејќи огромни профити од вашите проблеми“, рече дипломатот.
